Home

Facebook en copyrights. Hoe zit dat nou?

Facebook en copyrights. Hoe zit dat nou?

‘Graag zou ik willen weten of ik bij het plaatsen van mijn gedichten op Facebook ik deze door het publiekelijk delen hiervan mijn rechten kwijt ben als maker. Zo ja, kan ik ze ergens deponeren zodat ze wel mijn eigendom blijven (zei een bezitterig moeder)?’

Deze vraag stelde collega-dichter Monika me een tijdje geleden via het vragenformulier hiernaast. Het is eigenlijk een makkelijke vraag: wat jij schrijft is onder het auteursrecht namelijk gewoon van jou en mag niet zonder jouw voorafgaande toestemming worden overgenomen. Deponeren is dus niet nodig en voor gedichten ook niet gebruikelijk. Maar daarmee is de kous nog niet helemaal af.

Delen = toestemming geven

Tegenwoordig is het echter ook belangrijk om gedeeld te worden. Gedeeld worden op social media betekent meer lezers en meer bezoekers op je site. En dat willen we graag, maar dan hebben we wel de credits, naamsbekendheid en inkomende links nodig. De makers van social media platformen snappen dat ook en nemen dus bepalingen op in hun vaarwaarden die regelen dat dingen die op het platform gezet worden binnen dat platform ook gedeeld mogen worden, mits de herkomst duidelijk is. Dus: als jij je gedicht op Facebook mag ik het zonder jouw toestemming op mijn pagina of timeline overnemen, als iedereen maar kan zien dat jij het gemaakt hebt.

Wanneer wordt delen jatten?

Het wordt een ander verhaal als ik Facebook-content buiten Facebook ga gebruiken. Daarvoor heb ik toestemming nodig van de originele auteur. Dat die misschien niet makkelijk meer te achterhalen is, geldt dan niet als excuus. Zie daarover ook deze case van informatierechtadvocaat Charlotte Meindersma. Zij heeft trouwens heel veel lezenswaardigs geschreven over social media en auteursrecht, zie bijvoorbeeld ook hier.

Maar hoe houd je het tegen?

Dat is allemaal leuk en aardig, maar als iemand besluit om je werk te jatten is het niet altijd makkelijk om daar iets aan te doen. Anoniem zijn is makkelijk online, het web houdt zich niet aan landsgrenzen en advocaten zijn duur. Er zijn wel preventieve dingen die je kunt doen om overname zonder toestemming te ontmoedigen:

  • Veel inbreuken komen voort uit onwetendheid en nonchalance. Maak daarom op je site een pagina waarop je duidelijk aangeeft dat op alle teksten auteursrecht rust en dat overname alleen mogelijk is met jouw toestemming. Link die pagina duidelijk zichtbaar vanuit je sidebar
  • Zet om dezelfde reden een ©-teken met je naam onder je gedichten op Facebook
  • Probeer ook eens om een gedicht (dit kan natuurlijk ook met een andere tekst) als afbeelding vorm te geven, bijvoorbeeld met een foto als achtergrond. Je kunt dan je naam en je webadres erbij zetten en copy-pasten is onmogelijk geworden. Als de vormgeving aantrekkelijk is worden je teksten zo bovendien beter gedeeld. Zorg wel dat je voor de vormgeving alleen eigen of rechtenvrij materiaal gebruikt, anders is het middel erger dan de kwaal!

En jullie?

Maken jullie je zorgen over ongoorloofde overname van je werk? Wat doen jullie eraan? Of maken jullie je er wel eens schuldig aan (anoniem reageren mag ;-])?

/>