Mag je foto’s van internet zomaar gebruiken?

viooltjeIk vraag me af of je zomaar willekeurig foto’s van internet mag gebruiken voor je blog. Welke wel en welke niet? En hoe zie je welke je wel/niet mag gebruiken?

Antwoord op de eerste vraag: NEE! Met hoofdletters, want als je je blog vol zet met afbeeldingen die je zomaar van Google Images plukt, ben je bezig je ontzettend in de nesten te werken.

Omdat het online staat, is het nog niet van jou

Het is zo makkelijk. Je vindt met Google een plaatje dat perfect bij je blog past, je downloadt het en uploadt het vervolgens weer op je site. Klaar. Ziet er mooi uit, toch? Niet dus. Op afbeeldingen die op internet staan rust voor het overgrote deel auteursrecht. Dat betekent dat je ze zonder toestemming niet mag gebruiken. Doe je dat toch en komt de eigenaar van de afbeeldingen er achter, dan kun je voor hoge kosten komen te staan.

Straffacturen

Is zo’n eigenaar een toffe peer, dan zal hij/zij je eerst een mail sturen en vragen of je de afbeelding wil verwijderen. In de praktijk gaat het helaas meestal niet zo. Veel fotografen en mediabedrijven zijn het (terecht, ook eigenlijk) inmiddels zo zat dat hun content maar door Jan en alleman wordt hergebruikt dat ze meteen een rekening sturen voor het commerciële tarief dat normaal voor zo’n afbeelding geldt. En dan heb je het gauw over een paar honderd euro per foto. Ik ken websites die op deze manier aan de rand van de afgrond terecht zijn gekomen of zelfs helemaal gestopt.

Welke foto’s dan wel?

Om zeker te weten dat je foto’s gebruikt die ‘mogen’, kun je één van de volgende dingen doen:

  1. Vraag toestemming
  2. Maak zelf foto’s
  3. Gebruik promotiemateriaal, bijvoorbeeld uit presskits
  4. Gebruik een stockfotodienst

Opties 1 en 2 zijn, tenzij je fotograaf bent of veel fotografen kent, arbeidsintensieve keuzes. Optie 3 is een goed idee als je veel recensies schrijft (boekcovers worden bijvoorbeeld meestal door uitgevers beschikbaar gesteld. Ook van elektronica zijn meestal prima persfoto’s beschikbaar). Heb je een ander soort blog, dan is een stockfotodienst het beste idee.

Stockfoto’s

De afbeeldingen op dit blog komen allemaal van Freeimages.com, het voormalige Stock.xchng. Ze zijn niet geweldig, maar ze vallen op en ze zijn gratis en legaal (ik dacht, ik ga voor een viooltje vandaag). Alle andere sites met gratis stockfoto’s die ik heb getest waren in ieder geval vele malen slechter. Wil je betere foto’s, dan zul je een betaald abonnement moeten nemen bij bijvoorbeeld Shutterstock of iStockphoto. Een tweede goede optie is geavanceerd zoeken op Flickr. Als je daar onderaan het ‘Creative Commons’ vakje aanklikt krijg je alleen foto’s te zien die vrij te gebruiken zijn. Ook de foto’s uit de Wikipedia zijn meestal rechtenvrij. Meestal is er wel de eis van ‘attribution’, oftewel naamsvermelding. Op internet gaat dat dan uiteraard gepaard met een link naar de bron.

Embedden

Sinds kort biedt Getty Images ook de mogelijkheid om foto’s gratis te embedden. Je hebt ze dan, net als YouTube video’s, niet op je eigen site staan maar ze worden geladen van de server van Getty. Je loopt dan uiteraard wel het risico dat afbeeldingen ineens verdwenen zijn. Lees er hier meer over.

Welke wel, welke niet?

Vaak is het moeilijk te zien of je een afbeelding wel of niet mag gebruiken. Het beste is om ervan uit te gaan dat het niet mag, tenzij er expliciet vermeld is dat het wel mag. Bij twijfel niet doen dus.

Maandelijks de beste artikelen in je mailbox?

3 Replies to “Mag je foto’s van internet zomaar gebruiken?”

  1. Fijn dat er zo’n handig en duidelijk artikel over is.. Ik zou hier nog aan toe willen voegen: of je nu ontdekt wordt door de maker of niet, heb respect voor zijn/haar werk. De meeste foto’s en illustraties die illegaal worden ‘geleend’ zijn niet zomaar vakantiekiekjes. Er is werk voor verricht.
    Liefs.. :)

    1. @Dorien Ja, dat zeker ook!
      @Katherine Ja, daarvoor en voor teksten ook gelden dezelfde regels. Veel mensen zetten hun presentaties echter op SlideShare zodat je ze op je site kunt embedden zonder ze te kopiëren.

  2. Hoe zit dat nou met presentaties – power points enz. zelfde regels neem ik aan?

Comments are closed.